PHÁT HUY SỨC MẠNH TRUYỀN THÔNG SỐ TRONG ĐỊNH HƯỚNG DƯ LUẬN Ở XÃ HẢI HƯNG
Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang tạo ra những chuyển biến mạnh mẽ trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, trong đó truyền thông là lĩnh vực chịu tác động sâu sắc và rõ nét nhất. Sự phát triển của truyền thông số không chỉ phản ánh sinh động thành tựu của thời đại công nghệ mới mà còn làm thay đổi cách con người tiếp cận, xử lý thông tin, kết nối và tương tác xã hội. Đặc biệt, cùng với sự bùng nổ của không gian mạng, trí tuệ nhân tạo và các nền tảng số, thông tin ngày càng lan truyền nhanh, đa chiều và tác động trực tiếp đến nhận thức, tư tưởng của xã hội. Trong suốt tiến trình lãnh đạo cách mạng, Đảng ta luôn kiên định quan điểm “lấy dân làm gốc”, xác định Nhân dân vừa là trung tâm, vừa là động lực của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Từ đó, công tác định hướng dư luận xã hội luôn được xem là một bộ phận quan trọng của công tác tư tưởng, góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ. Trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay, dư luận xã hội không chỉ phản ánh tâm tư, nguyện vọng và mức độ đồng thuận của Nhân dân mà còn tác động trực tiếp đến hiệu quả lãnh đạo, quản lý và điều hành xã hội. Vì vậy, phát huy sức mạnh truyền thông số trong định hướng dư luận xã hội đang trở thành yêu cầu cấp thiết đối với cấp uỷ, chính quyền các cấp, đặc biệt ở cơ sở. Bước vào kỷ nguyên mới, mạng xã hội không chỉ là công cụ kết nối, chia sẻ thông tin mà còn trở thành môi trường tác động trực tiếp đến nhận thức, tư tưởng và dư luận xã hội. Chỉ với một chiếc điện thoại thông minh, người dân có thể tiếp cận lượng thông tin khổng lồ mỗi ngày trên các nền tảng như Facebook, Zalo, TikTok, YouTube… Bên cạnh những tiện ích tích cực, không gian mạng cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ khi các thông tin sai sự thật, chưa được kiểm chứng, các luận điệu xuyên tạc, kích động có thể lan truyền với tốc độ rất nhanh, ảnh hưởng trực tiếp đến niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, chính quyền và các chủ trương, chính sách của địa phương. Điều đó đặt ra yêu cầu công tác định hướng dư luận không chỉ dừng ở việc nắm bắt tâm tư, nguyện vọng chính đáng của Nhân dân mà phải chủ động cung cấp thông tin chính xác, kịp thời, định hướng nhận thức đúng đắn và tạo sự đồng thuận xã hội.
Nhận thức rõ yêu cầu đó, thời gian qua, Đảng uỷ xã Hải Hưng đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo đẩy mạnh ứng dụng các nền tảng truyền thông số trong công tác tuyên truyền, định hướng dư luận xã hội. Quan điểm xuyên suốt được xác định là: ở đâu có người dân tiếp cận thông tin, ở đó phải có tiếng nói chính thống của cấp uỷ, chính quyền. Vì vậy, bên cạnh việc duy trì các hình thức tuyên truyền truyền thống, địa phương đã chủ động khai thác hiệu quả các nền tảng số như Fanpage “Hải Hưng 24/7”, “Xứ Đông Văn Hiến”, “Cửa Biển”, cùng hệ thống các nhóm Zalo của thôn, xóm, đoàn thể, trường học để truyền tải thông tin chính thống nhanh chóng, kịp thời đến cán bộ, đảng viên và Nhân dân. Truyền thông số vì thế vừa là “thước đo” đời sống xã hội, vừa là cầu nối giữa “ý Đảng” và “lòng dân”. Thông qua việc nắm bắt và phân tích dư luận trên các nền tảng số, cấp ủy, chính quyền có thể kịp thời nhận diện những vấn đề phát sinh, điều chỉnh chủ trương, chính sách phù hợp thực tiễn và đáp ứng nguyện vọng chính đáng của Nhân dân.
Qua khảo sát thực tế tại các thôn Phạm Tân, Lăng Gia, Phạm Lý, Từ Ô, Ngọc Lập và các trường học trên địa bàn cho thấy, phần lớn người dân hiện nay đều tiếp cận thông tin hằng ngày thông qua mạng xã hội. Nhiều người dành từ hai đến ba giờ mỗi ngày để theo dõi các nội dung trên Facebook, Zalo, TikTok. Đáng chú ý, các thông tin mang tính giật gân, gây tò mò thường có tốc độ lan truyền nhanh hơn và dễ thu hút sự quan tâm của người dùng mạng xã hội so với thông tin chính thống. Đồng chí Ngô Văn Huy, bí thư chi bộ thôn Thủ Pháp chia sẻ, tại địa bàn đã có nhiều trường hợp “Khi thấy tiêu đề hấp dẫn là bấm xem ngay, nhiều lúc thông tin chưa kiểm chứng đã có người chia sẻ rồi, cấp uỷ chúng tôi lại phải giải thích rõ hơn nội dung đó là bịa đặt, không đúng sự thật”. Trong khi đó, đoàn viên thanh niên Nguyễn Thuỳ Dương, học sinh lớp 12A, trường THPT Thanh Miện 2 cho biết: “Mạng xã hội giúp các em cập nhật thông tin rất nhanh, nhưng nếu không tỉnh táo thì dễ bị cuốn theo thông tin sai lệch, tiêu cực”. Điều này cho thấy nếu cấp uỷ, chính quyền chậm nắm bắt và định hướng dư luận sẽ rất dễ tạo ra “khoảng trống thông tin”, làm cho các tin đồn thất thiệt và thông tin sai lệch có cơ hội lan rộng.
Từ thực tiễn đó, Đảng uỷ xã Hải Hưng xác định công tác định hướng dư luận xã hội trên không gian mạng phải được tiến hành chủ động, thường xuyên, liên tục và bám sát thực tiễn địa phương. Không chỉ “đi sau để xử lý” thông tin xấu độc, cấp uỷ, chính quyền phải chủ động cung cấp thông tin chính thống từ sớm, từ cơ sở, từ khi vấn đề mới phát sinh. Đây cũng là yêu cầu quan trọng để công tác dư luận chuyển từ bị động sang chủ động, từ “đi sau sự kiện” sang “đi trước một bước”, kịp thời định hướng nhận thức xã hội và phòng ngừa các nguy cơ phát sinh. Thời gian qua, các trang Fanpage và nhóm Zalo của địa phương đã đăng tải hàng nghìn tin, bài tuyên truyền về chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, các nhiệm vụ phát triển kinh tế – xã hội, xây dựng nông thôn mới, bảo đảm an ninh trật tự và các phong trào thi đua yêu nước ở địa phương. Đồng thời, nhiều thông tin chưa chính xác, gây hoang mang dư luận cũng được định hướng, giải thích kịp thời, góp phần ổn định tư tưởng Nhân dân.
Thực tiễn cho thấy, khi được khai thác đúng hướng, truyền thông số không chỉ là công cụ tuyên truyền hiệu quả mà còn trở thành cầu nối gần dân, sát dân giữa cấp uỷ, chính quyền với Nhân dân. Nhiều phản ánh, kiến nghị của người dân được tiếp nhận nhanh hơn thông qua các nhóm Zalo cộng đồng; nhiều mô hình hay, cách làm sáng tạo, gương người tốt, việc tốt được lan toả kịp thời, tạo hiệu ứng tích cực trong xã hội. Anh Vũ Xuân Biếc, người dân thôn Ấp Yên chia sẻ: “Có thông tin chính thống trên nhóm Zalo của thôn nên người dân yên tâm hơn, không còn dễ tin vào các thông tin truyền miệng chưa được kiểm chứng như trước”. Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác định hướng dư luận xã hội trên môi trường số vẫn đặt ra nhiều yêu cầu mới. Một bộ phận cán bộ, đảng viên còn hạn chế về kỹ năng sử dụng mạng xã hội; việc nắm bắt, dự báo tình hình dư luận trên không gian mạng có lúc còn chưa kịp thời; khả năng đấu tranh phản bác thông tin sai trái ở cơ sở vẫn còn gặp khó khăn. Điều đó đòi hỏi cấp uỷ, chính quyền địa phương cần tiếp tục quan tâm nâng cao chất lượng công tác tuyên truyền, bồi dưỡng kỹ năng truyền thông số cho đội ngũ cán bộ, đảng viên; phát huy vai trò của lực lượng đoàn viên, thanh niên trong lan tỏa thông tin tích cực và xây dựng môi trường mạng lành mạnh.
Trong giai đoạn hiện nay, mỗi cán bộ, đảng viên và người dân không chỉ là người tiếp nhận thông tin mà còn là chủ thể tham gia tạo lập và lan truyền thông tin trên không gian mạng. Vì vậy, việc nâng cao ý thức trách nhiệm, sử dụng mạng xã hội văn minh, tỉnh táo, có chọn lọc; không chia sẻ, phát tán những nội dung chưa được kiểm chứng là yêu cầu hết sức cần thiết. Đây cũng là giải pháp quan trọng góp phần xây dựng “sức đề kháng” trước các thông tin sai trái, thù địch, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng ngay từ cơ sở. Có thể khẳng định, phát huy sức mạnh truyền thông số trong định hướng dư luận xã hội là yêu cầu tất yếu trong tình hình hiện nay. Khi cấp uỷ, chính quyền cơ sở chủ động nắm tình hình, kịp thời cung cấp thông tin chính thống và sử dụng hiệu quả các nền tảng số, truyền thông số sẽ trở thành công cụ quan trọng góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, tăng cường sự đồng thuận xã hội, giữ vững ổn định chính trị và xây dựng hệ thống chính trị cơ sở ngày càng vững mạnh./.
Nguyễn Việt Cường
Phó Trưởng Ban Xây dựng Đảng xã Hải Hưng